Medewerkers

Het Van Eesteren Museum draait grotendeels op een grote club enthousiaste vrijwilligers, ondersteund door een kleine professionele staf, en enkele freelancers. De medewerkers zijn in verschillende disciplines actief. Als gids bij de vele rondleidingen, als museumgids in de museumwoning, als klusjesman achter de schermen, als fotograaf en nog veel meer. De grote gemene deler is de interesse in het cultuurhistorisch erfgoed van Van Eesteren en de omgang met bewoners en ex-bewoners van de tuinsteden, met studenten, architecten, ambtenaren, stedenbouwkundigen en andere belangstellenden.

Zie hier de lijst van alle medewerkers en wat zij voor het museum doen: Medewerkers Van Eesteren Museum – juli 2017. En hieronder zie je de enkele ‘portretten’, met dank aan Caroline Freriks.

Word vrijwilliger
Nieuwe museumgids in het binnenmuseum en museumwoning zijn altijd welkom. Ook kunnen we andere hulp goed gebruiken, vooral nu het museum zich klaar maakt voor de verhuizing naar het museumpaviljoen aan de Sloterplas. Ben je geïnteresseerd? Meld je dan via dit formulier en dan maken we graag kennis.

 

HansHans van der Schaaf
Museumgids, oprichter en voormalig directeur van het Van Eesteren Museum

Gestart in januari 2010

Museumfavoriet: de museumwoning ‘daar ervaar je het tijdsbeeld zo goed’

In december 2009 kreeg Hans van der Schaaf de opdracht van het toenmalige stadsdeel Geuzenveld/Slotermeer om een kleinschalig buurtmuseum te ontwikkelen. Het beschermd stadsgezicht lag er toen al op initiatief van actieve buurtbewoners Tineke Rombout en Erik Swierstra. Stichting oprichten, bestuur samenstellen, vrijwilligers benaderen en tien maanden later opent het Van Eesteren Museum. Twee jaar later is er de museumwoning ‘daarmee heeft het museum meer gewicht gekregen’. Voor Hans ging er een wereld van stedenbouw open: ‘Cornelis van Eesteren bleek een veel rijker figuur dan ik kon vermoeden. Hij heeft meer invloed gehad op stedenbouwkundig gebied in Nederland, dan wie dan ook.’

Hans is zelfstandig projectrealisator en houdt van pionieren ‘het is mijn werk om van ideeën en plannen werkelijkheid te maken’. Hij werkte al eerder voor andere stadsdelen in het huidige Nieuw-West, woont in Osdorp en heeft veel affiniteit met de naoorlogse woningbouw. Nu is Hans nog als gids verbonden met het museum ‘Ik wist ineens zoveel van stedenbouw, en ben zo trots op het museum, dat ik het verhaal over Van Eesteren met veel plezier blijf vertellen.’

 

RonRon Klaassen
Museumgids sinds februari 2013

Museumfavoriet: tentoonstellingen ‘het thema verbreedt zich, en gaat nu over heel Nieuw-West’

In zijn middelbare schooltijd was Ron Klaassen vaak met zijn vrienden bij de steiger aan de noordkant van de Sloterplas te vinden ‘een echte hangplek voor jongeren’. Hij woonde langere tijd in Slotermeer en sinds een jaar staat zijn huis in Osdorp. In Bos en Lommer, waar hij als student woonde, hoorde hij voor het eerst over Van Eesteren. Het gedachtengoed sprak hem meteen aan. Ron studeerde geologie, werkte lang in de wetenschappelijke uitgeverij en heeft veel interesse in kunst, cultuur en architectuur

Via de vrijwilligerscentrale ontdekte hij tot zijn verbazing dat er een museum in Slotermeer staat. ‘Ik was op zoek naar werk omdat ik meer tijd kreeg en graag iets nuttigs wilde doen.’ Ron reageerde op de oproep voor museumgidsen bij het Van Eesteren Museum en zo is het gekomen. ‘De thematiek spreekt me erg aan en ik werk hier samen met prima mensen. Echt een verademing na het bedrijfsleven.’

.

Wil Val

Wil Val
Museumgids en medewerker Van Eesteren Museum

Eind jaren zeventig heeft stedenbouwkundige Wil Val nog aan de laatste bouwfase van Nieuw-West meegewerkt. Hij was in dienst bij de toenmalige Dienst Ruimtelijke Ordening van de gemeente Amsterdam. Cornelis van Eesteren was er net weg, maar juffrouw Mulder, waar Van Eesteren veel mee samenwerkte, zat er nog. Zij nam de pas afgestudeerde Val in dienst. Midden jaren tachtig werkte hij mee aan het ontwerp van Nieuw Sloten en werd projectleider realisatie van deze nieuwe wijk.

Nu is Wil gepensioneerd en doet hij de inhoudelijke voorbereiding van de maandelijkse Van Eesterengesprekken. ‘Leuk om onderwerpen te bedenken en sprekers te benaderen. Ik heb nog steeds een redelijk netwerk in die wereld.’ Hij gidst ook voor het museum: ‘Hoe Van Eesteren over stedenbouw dacht, en wat hij belangrijk vond. Daar vertel ik graag over. En soms hoor ik dan weer verhalen over de buurt die ik nog niet kende.’

 

Rob LoosRob Loos
Museumgids en ontwikkelaar kunst/fietsroutes Slotermeer, Rond de Sloterplas en Heilige Huisjes sinds maart 2011

Museumfavoriet: de kunstroutes

Rob Loos verhuisde toen hij zes was, in 1953, naar een typisch Rooms Katholiek buurtje in Slotermeer. Het was de tijd van de verzuiling en het verschil met de protestanten, een paar straten verderop, werd goed gevoeld. Bij de Rietveld Academie en later bij de Rijksacademie voor de Kunsten viel hij voor de monumentale kunst. In Nieuw-West is er door de percentageregeling veel wederopbouwkunst in relatie tot de architectuur te vinden.

Zo kwam het dat Rob voor het museum verschillende kunstroutes ontwikkelde: ‘Ik vind het leuk om van alles uit te zoeken.’ Sinds hij bij het museum werkt heeft hij zich ook in het AUP verdiept. ‘Ik besef nu pas hoe geweldig het motto van licht, lucht en ruimte was en ben heel blij dat ik in Slotermeer ben opgegroeid. Voor de Sloterplasroute las ik veel over het groen in de buurt. De zorgzaamheid die in het plan zit is echt heel fantastisch.’

 

Erik Swierstra

Erik Swierstra

Een interview met Erik Swierstra

Waardebesef dankzij het achterliggende verhaal

door: Inte van der Tuin

Erik Swierstra zet zich als bewoner en kenner van de Westelijke Tuinsteden actief in ten behoeve van het cultureel erfgoed van Nieuw-West. In het kader van Nieuw-West Open werd hij in 2012 geïnterviewd.

‘Nieuw-West heeft een rijkdom die veel mensen van buitenaf niet vermoeden’, zegt Erik Swierstra, bewoner en kenner van de Westelijke Tuinsteden. De afgelopen vijftien jaar zet hij zich actief in ten behoeve van het cultureel erfgoed van Nieuw-West. ‘Ik hoop dat we zuinig omgaan met het erfgoed dat we hebben. Dat wat nog waarde heeft, toekomstwaarde, moet je hergebruiken. Een goed voorbeeld daarvan is een school die een broedplaats wordt’, vindt Erik. ‘Dan zullen de volgende generaties het hopelijk ook fijn vinden om in dit deel van Amsterdam te wonen.’

Zelf zou Erik nergens anders willen wonen dan in Nieuw-West. ‘Het is hier ruim, groen, prettig, vertrouwd. En toch alles wat de stad Amsterdam te bieden heeft binnen handbereik. En er wonen veel mensen die ik ken’, vertelt hij. Eriks verbondenheid met het stadsdeel hangt samen met zijn eigen geschiedenis. Hij werd in 1956 geboren in een spiksplinternieuwe eengezinswoning in Tuinstad Slotervaart. Zijn ouders verhuisden van een zolder op de Overtoom naar een eigen woning waar ze de rest van hun leven zouden blijven. Zij waren heel gelukkig in de Westelijke Tuinsteden, vertelt Erik: ‘Mijn moeder zei altijd dat het hun beste keus is geweest om het huis in Slotervaart te kopen. Slotervaart met al het groen en de hofjes is nog steeds een goede buurt.’

De Swierstra’s voelden zich vanaf het begin betrokken bij de ontwikkeling van hun woonomgeving en hadden veel interesse in de geschiedenis van het gebied. In woord en beeld legde het gezin zoveel mogelijk vast. Erik zet deze traditie voort: ‘Ik fotografeer de gebouwen, de straten, het groen. De stad en haar geschiedenis.’ Hij kent de wijk waar hij opgroeide als een ‘nieuwe buurt, waar de bomen nog sprietjes waren’ en vertelt: ‘Ik kon lopend naar school. Af en toe gingen we naar de stad voor boodschappen. Het verschil was dat het hier nieuw was en daar oud.’ Ook de jaren vijftigflat waarin Erik enige jaren woonde was in de tijd dat hij opgroeide ‘heel modern’. Hij vertelt: ‘De flats waren mooi, nieuw en ruim vergeleken met de woningen drie hoog achter in de binnenstad. Een buurvrouw vertelde mij dat dit vroeger een luxe flat was. Toen had je een zekere beschaving nodig om in een flat te mogen wonen.’

‘Vaak moet je het verhaal ergens achter weten om te snappen dat iets behouden moet blijven, om te begrijpen dat iets waarde heeft’, legt Erik uit. Om de betekenis van de Westelijke Tuinsteden onder de aandacht te brengen, is Erik is onder andere betrokken bij het Van Eesteren Museum (sinds 2009), Vereniging ProWest (sinds 2004) en de Vrienden van de Sloterplas (sinds 2003). Lange tijd voelden hij en andere actieve bewoners zich ‘een soort roependen in de woestijn’. De gemeente was van plan grote delen van de Westelijke Tuinsteden te slopen. Het stadsdeel werd afgeschilderd als stedenbouwkundig niet meer van deze tijd en had zich in de beeldvorming ontwikkeld tot een ‘no-go-area’. Inmiddels is hierin verandering gekomen, vertelt Erik: ‘Op dit moment is er een herleving van de interesse in naoorlogse wijken. Men realiseert zich dat dit cultureel erfgoed heel kwetsbaar is. Zo is er een hoop architectonisch erfgoed dat mensen nog niet zien, omdat het oud en slecht onderhouden is.’

Enige continuïteit is belangrijk, vindt Erik: ‘Bijvoorbeeld met de sloop van grote delen van de Indische buurt en Kattenburg is de hele sfeer, het karakter van die buurten verloren gegaan. Zo zou het niet opnieuw moeten gaan, want je bent het definitief kwijt.’ Hij vervolgt: ‘Ook een gebouw kan een deel van de identiteit van een buurt zijn. Bijvoorbeeld de in 2008 afgebroken Pius X kerk in Slotervaart. Dat was een architectonisch interessant gebouw. Door de sloop van dat soort gebouwen verdwijnt een bepaald herkenningspunt in een wijk. Daarom is het belangrijk om er zuinig op te zijn.’

Erik’s wens voor Nieuw-West is dat de diverse bewoners ‘waardering en betrokkenheid hebben voor het deel van de stad waar ze wonen’. Hij realiseert zich dat keuzevrijheid in dit verband belangrijk is: ‘Woon je ergens omdat je ervoor gekozen hebt of wil je eigenlijk liever weg? Dat bepaalt iemands houding ten opzichte van een buurt. Mijn ouders hadden een keus gemaakt voor een plek die ze goed beviel.’ Door de tevredenheid van zijn ouders is zijn vroegere buurt in Slotervaart voor Erik onverminderd waardevol: ‘Ik heb altijd een plek gehad waarnaar ik terug kon keren. Inmiddels ben ik in de woning van mijn ouders gaan wonen, omdat die een tuintje heeft. Ik heb de tuin altijd samen met mijn moeder bijgehouden. Een tuin is ook een van de kwaliteiten van de Tuinstad. Dat wil ik continueren.’

Uit: www.nieuwwestexpress.nl/nl/page/5760/waardebesef-dankzij-het-achterliggende-verhaal

Vrijwilliger Christiaan met Basisschool-scholieren in het Buitenmuseum. Foto: Victorien Koningsberger. Verkoop Tussen Kunst & Vintage. Vrijwilliger Jennifer toont telefoon. Foto: Anna Ietswaart. Gastvrouwen Van Eesteren Museum. Foto: Victorien Koningsberger.

 

Anna IetswaartAnna Ietswaart
Coördinator/conservator museumwoning, verslaglegging Van Eesterengesprekken
Verbonden aan het museum sinds zomer 2013.

Museumfavoriet: de verslagen van de Van Eesterengesprekken

Anna Ietswaart verdiept zich al een tijdje in Goed Wonen, de beweging die in de jaren vijftig en zestig de burger voorschreef hoe het ‘goede meubel’ en ‘goede inrichting’ er uitzagen. Nieuw-West kent ze ook van vroeger. ‘Als kind kwam ik al in Geuzenveld, bij de ouders van mijn stiefvader.’ Anna studeerde Nederlands, archeologie en erfgoedstudies. ‘Ik ben altijd meer geïnteresseerd geweest in de geschiedenis van het dagelijks leven dan van politiek en veldslagen. Ook volgde ze een minor fotografie aan de Koninklijke Academie voor de Kunsten.

Het fotograferen van interieurs is haar hobby en dat verklaart meteen haar liefde voor de museumwoning. Ze is er iedere vrijdagmiddag tussen 3 en 5 te vinden. Bezoekers kunnen haar dan van alles over de woning vragen. Van alle voorwerpen wil ze een beschrijving maken. ‘Wie de woning als woning wil beleven, kan gewoon rondlopen. Maar geïnteresseerden kunnen op een lijst leeftijd, fabrikant en ontwerper opzoeken.’ Door schenkingen breidt de collectie nog altijd uit. ‘We moeten oppassen dat het geen pakhuis wordt, maar er zitten echt parels tussen!’ Onnodig te zeggen dat Anna blij is met haar werk voor het museum.

 

MahaMaha Rahal
Museumgids sinds oktober 2010

Museumfavoriet: de locatie van het museum: ‘Dat het museum hier in Nieuw-West staat.’

In 1996 verhuisde Maha Rahal vanwege de liefde van Damascus naar Amsterdam. In Syrië werkte ze als architect. Eenmaal in Nederland volgde ze aan de TU Delft een speciaal programma waarmee ze extra kennis verwierf over de Nederlandse architectuur en in 2001 afstudeerde als Nederlands architect. Vanwege de crisis in de bouw en de architectuur switchte Maha van carrière. ‘Nu werk ik als tolk Arabisch Nederlands voor verschillende bureaus.’

Ze blijft museumgids bij het museum. ‘Dit is de verbinding die ik nog heb met mijn vakgebied.’ Maha was een van de eerste vrijwilligers van het museum. ‘Ik woonde toen ook al op Plein 40-45 en was heel blij dat er een museum over de architectuur van Nieuw-West in de buurt kwam.’ Haar collega’s bij het museum zijn echt geïnteresseerd in stedenbouw, architectuur en kunst. ‘De interactie onderling is heel leuk. Ook ontmoet ik in het museum veel mensen die vroeger in Slotermeer woonden en nu hun kinderen het museum en de wijk willen laten zien.’

 

Attie van Dijk

Attie van Dijk
Museumgids en coördinator educatie
Vrijwilliger sinds voorjaar 2013

Museumfavorieten: de museumwoning en de zwart-witfoto’s over het ontstaan van de Westelijke Tuinsteden

Attie van Dijk groeide op in Slotervaart. Haar eerste eigen woning stond in Osdorp en na allerlei omzwervingen is ze sinds 1996 terug − dit keer aan het Osdorpplein. Attie hoorde op de school waar zij als juf werkte voor het eerst over het Van Eesteren Museum. Na een bezoek meldde ze zich aan als museumgids: ‘Veel bezoekers kennen de buurt goed, en komen met verhalen. Dat vind ik erg leuk.’ Natuurlijk kruipt het bloed waar het niet gaan kan en gaat Attie zich ook met de educatie bij het museum bezighouden: ‘Ik blijf toch een echte juf en wil graag kennis overdragen.’ Voor de museumwoning ontwikkelt zij nu een educatieve module voor de basisschool. ‘Hoe leuk is het dat kinderen in de woning zelf kunnen zien hoe toen geleefd werd. Met een koffiemolen, een bakelieten telefoon en een kolenkit.’

 

Medewerker Charlotte Foto Victorien KoningsbergerCharlotte de Haan
Coördinator museumbezetting en museumgids sinds oktober 2010

Museumfavoriet: de architectuurwandelingen door Slotermeer

Toen Charlotte in 1975 in Slotermeer kwam wonen, was het leven er nog heel dorps. Werk in de kinderopvang en in de administratie lopen als een rode draad door haar leven. Net als vrijwilligerswerk waar ze altijd tijd voor vrijmaakt, ook toen ze nog de zorg had voor haar gezin. Charlotte reageerde op een oproep voor vrijwilligers in het buurtkrantje. ‘Ik woonde al 30 jaar in de buurt, maar wist eigenlijk zo weinig van de filosofie achter de wijk. Van Van Eesteren of van het AUP had ik nog nooit gehoord. Het is zo leuk om daar  meer over te weten.’

De rol van museumgids is haar op het lijf geschreven. Net als die van het maken van de roosters voor de vrijwilligers. Wat vindt ze het leukste om te doen? ‘Het contact met collega’s en bezoekers staat op nummer 1. Van iedereen leer je wat. De pret die we met elkaar hebben en de zorg voor elkaar, daar geniet ik van.’ De vrijwilligers bij het museum zijn heel trouw merkte Charlotte. ‘Mensen gaan alleen weg als ze verhuizen of een nieuwe baan hebben.’

 

SeyaSeya Toivonen
Gids en museumgids sinds 2013

Museumfavoriet: het gedachtengoed van Van Eesteren

De Finse architect Alvar Aalto was een tijdgenoot van Cornelis van Eesteren. Zij kenden elkaar van de bijeenkomsten van CIAM, weet Seya te vertellen. In haar studietijd ontdekte ze het baanbrekende werk van Van Eesteren en was er meteen door getroffen. Ze verhuisde van Finland naar Nederland om hier de HTS Bouwkunde en later de Academie voor de Bouwkunst te doorlopen. Nu werkt ze alweer lange tijd als architect in een maatschap.

‘Twee jaar geleden zag ik een abri van het museum bij een bushalte en heb ik me meteen aangemeld. Ik vind het fantastisch dat dit museum er is en dat Van Eesteren’s werk zo de nodige aandacht krijgt. Het museum mag van mij een nieuwe plek krijgen aan de Sloterplas. Daar draag ik graag aan bij.’ Seya vertelt met veel plezier over Van Eesteren en heeft het vaak met collega’s bij het museum over zijn werk. Als gids van de architectuurrondleidingen heeft ze daar alle ruimte voor. ‘En als mensen me in het museum iets vragen, vind ik het ook leuk ze over Van Eesteren te vertellen.’

 

IndyIndy Zoetebier
Museumgids sinds april 2014

Museumfavoriet: de museumwoning

Indy Zoetebier woont in Slotermeer en groeide op in Osdorp in een typisch jaren vijftig interieur. ‘De museumwoning is zo herkenbaar voor mij. Veel van de ontwerpen van Gispen en van Rietveld ken ik uit mijn kinderjaren.’ Als Anna Ietswaart, de coördinator van de museumwoning, op vrijdagmiddag verhinderd is, valt Indy met veel plezier voor haar in. Indy werkte als verkoopster in een kledingwinkel en in een supermarkt. ‘Dat gastvrije, dat zit in mij. Daarom vind ik het ook zo leuk om museumgids te zijn in het museum.’ Daarnaast is ze mantelzorger voor haar schoonmoeder en diens jongere gehandicapte broer en past ze twee dagen per week op haar kleindochter. Sinds Indy in het Van Eesteren Museum werkt, is haar belangstelling voor kunst enorm toegenomen. ‘Door de wandelingen en de kunstroutes kijk ik nu heel anders naar de kunst hier in de buurt. Ook ga ik veel vaker naar een museum. Dit jaar al acht keer.’